Actueel

Het Kiemuur draagt bij aan destigmatisering in de wijk

20 november 2018
Een goed landelijk voorbeeld en handreiking om wijkgericht sociale inclusie te verbeteren en stigma te verminderen: ‘Samen Sterk zonder stigma in de wijk’. Samen met lokale ervaringsdeskundigen en cliënten van Altrecht en RIBW Brabant ging Samen Sterk zonder Stigma hierover in gesprek met inwoners, vrijwilligers en professionals in de wijk. Wat zijn hun ervaringen daarbij en welke lessen kunnen we daaruit trekken? In de praktijkbeschrijving van Movisie staan werkvormen, bevindingen en tips over hoe je kunt werken aan destigmatisering in de wijk. Het Kiemuur is daar een goed voorbeeld van!
SSzS in de wijk Kiemuur

Het Kiemuur zorgt voor een buurt waar iedereen welkom is

Vier jaar geleden startte RIBW Brabant Het Kiemuur: een wekelijkse bijeenkomst in de wijk, dicht bij de bewoners. Iedereen die contact, steun en/of advies zoekt is welkom. Er is geen wachtlijst of papiertje nodig, wie wil kan zo binnenwandelen. Kernwoorden voor Het Kiemuur zijn een luisterend oor, vraagbaak, ontmoeting samen werken aan herstel en vindplaats voor ervaringsdeskundigheid. In Tilburg en omstreken vinden met en vanuit Het Kiemuur activiteiten plaats die samen leiden tot een buurt waar iedereen welkom is. Aandacht voor stigma en het tegengaan daarvan is daarin een belangrijk aandachtspunt. De medewerkers van Het Kiemuur zijn ervaringsdeskundigen, mensen met ervaring met kwetsbaarheid, die gevorderd zijn in hun herstel en een opleiding afrondden om hun opgedane ervaringskennis in te zetten voor anderen en zetten zich vrijwillig in. De Kiemuren worden op verschillende plekken in de stad en de regio georganiseerd, bijvoorbeeld in de Kringloopwinkel, de bibliotheek of het buurthuis. Meer informatie over Het Kiemuur en ervaringsdeskundigheid leest u in de magazines voor verwijzers, gemeenten en bezoekers

Buurtgesprekken, koffiegesprekken met sleutelfiguren en leerkringen 

In het kader van de anti-stigma-aanpak werden ontmoetingen georganiseerd tussen ervaringsdeskundigen en inwoners in diverse wijken en dorpen. Buurtbewoners krijgen daar handvatten wat ze kunnen doen om buren met een psychische kwetsbaarheid tegemoet te komen. Deelnemers en organisatoren zoeken samen naar mogelijkheden om de buurt zo inclusief en welkom mogelijk te maken. Een belangrijk onderdeel daarvan is het bespreken van stigma en zelfstigma. 
Om anti-stigma-initiatieven als Kiemuur of de buurtgesprekken van de grond te krijgen in de gemeente worden koffiegesprekken gevoerd. Koffiegesprekken zijn gesprekken tussen invloedrijke mensen en ervaringsdeskundigen. Het gezamenlijke doel is het tegengaan van stigma en hoe je dat kunt bereiken. Door ook de (lokale) pers hierbij te betrekken komt de inclusieve wijk meer op de publieke agenda. Ook neemt Het Kiemuur samen met organisaties en professionals deel aan leerkringen in de wijk. Deze leerkringen zijn ervoor bedoeld om te leren van elkaar en samenwerking te verbeteren in de wijk. 

Geleerde lessen van Het Kiemuur

Het samen met de bezoekers van Het Kiemuur verspreiden van folders in de wijk zorgde voor contact, enthousiasme en aanmeldingen voor de wijkbijeenkomsten. Organiseer activiteiten voor buren en vrijwilligers waar alle bewoners iets aan kunnen hebben, die tevens uitnodigen tot meedenken en informatie kunnen verstrekken over omgang met mensen met een psychische kwetsbaarheid. Ook het werken aan tolerantie en preventie in de wijk moet zichtbaar zijn. En men moet het netwerk inschakelen, vooral mensen die men al kent. 

Ervaringsdeskundigheid in het sociaal domein

Bij RIBW Brabant en in steeds meer en verschillende sectoren zoals ggz, jeugdzorg, maatschappelijke opvang, wijkteams en mantelzorgondersteuning werken ervaringsdeskundigen. Het invoeren van werken met en vanuit ervaringsdeskundigheid vraagt om een nieuwe kijk op zorg en welzijn en om een open houding van betrokken partijen. Movisie ondersteunt desgewenst bij het inzetten van ervaringskennis en ervaringsdeskundigheid. In de praktijkbeschrijving staan tips voor beleidsmakers bij de gemeenten, tips voor professionals, meer informatie over werken aan stigma en handige materialen.   

Wat werkt bij bestrijden van stigma? 

Mensen met een verhoogde kwetsbaarheid vanwege psychische problemen wonen steeds vaker thuis. Net als ieder ander willen ze graag meedoen in de maatschappij terwijl in de praktijk blijkt dat zij vaak moeilijk aansluiting vinden. Wat kun je als sociaal professional, gemeente of ervaringsdeskundige doen om ook mensen met een psychische kwetsbaarheid welkom te laten voelen? Hoe kom je samen tot een buurt voor iedereen: waar iedereen welkom is en mee mag en kan doen? Het project heeft een aanpak opgeleverd waarmee elke gemeente met stigmabestrijding aan de slag kan. 

Ervaringsdeskundige met ambitie

Movisie sprak met ervaringsdeskundigen over hun ervaringen, onder meer met Paola Buitelaar. Als ervaringsdeskundig projectleider van Het Kiemuur werkt zij namens RIBW Brabant samen met Samen Sterk zonder Stigma. Haar ambitie: zorgen dat er laagdrempelige, algemeen toegankelijke voorzieningen in de wijk zijn waar ook mensen met een kwetsbaarheid op psychisch vlak zich welkom voelen en waar activiteiten georganiseerd kunnen worden die bijdragen aan een inclusieve en een verwelkomende wijk. Paola Buitelaar licht toe: “Voorzieningen voor alle (kwetsbare) inwoners die behoefte hebben aan een praatje, ondersteuning, het ontwikkelen van eigen kracht en zelfredzaamheid (ontkiemen)”

Actueel
Op de vroege ochtend van woensdag 5 december brachten wethouders en beleidsmakers van de gemeente ...
Eén op de vier Nederlanders krijgt in zijn of haar leven te maken met psychische problemen. De ...
In het GGZ-landschap is een flinke verschuiving waarneembaar. Voor beschermd wonen leverde het ...