Léon (62) woont al sinds 2009 in zijn appartement aan het water in Waalwijk. Het is een plek die helemaal van hem is. Overal staan persoonlijke spullen: draken – zijn Chinese sterrenbeeld – boeddhabeeldjes, zelfgemaakte kaarten. Op de achtergrond klinkt muziek: Hey you van Pink Floyd. Dat is geen toeval. Want muziek, en vooral dát nummer, is al zijn hele leven een houvast.
Zijn leven is, zoals hij zelf zegt, niet over rozen gegaan. Al op jonge leeftijd krijgt hij te maken met ingrijpende gebeurtenissen. Als hij vier jaar oud is, vindt hij zijn vader na een zelfdoding. Niet veel later wordt hij verantwoordelijk voor het gezin. “Die rol werd door mijn moeder eigenlijk gewoon in mijn schoenen geschoven”, vertelt hij.
Op zijn twaalfde besluit hij dat het zo niet langer gaat. “Ik ben van huis weggegaan. Puur uit zelfbehoud.” Daarna volgt een lange periode van verschillende plekken, opnames en behandelingen. “Ik heb half Nederland wel gezien”, zegt hij. Toch blijft lange tijd onduidelijk wat er precies speelt. “Ze konden er geen vinger op leggen. Ik was een ‘complex geval’.”
Eindelijk duidelijkheid
Pas later in zijn leven krijgt Léon diagnoses die verklaren waar hij al die tijd tegenaan liep: PTSS, borderline, autisme en een chronische depressie. Dat bracht niet alleen inzicht, maar ook erkenning. “Er is niet zomaar ‘iets mis met mij’. Mijn klachten kwamen ergens vandaan. Dat is fijn om te weten. Ook omdat ik nu de juiste medicatie heb gekregen.”
Via de GGZ komt hij bij RIBW Brabant terecht. Eerst in een groepswoning, maar dat blijkt niets voor hem. “Ik wilde gewoon op mezelf wonen. Niet constant rekening houden met anderen.” Die wens komt uit: na twee jaar krijgt hij zijn eigen plek in Waalwijk, in een appartement van RIBW Brabant.
Op zijn eigen manier
Bij RIBW Brabant vindt Léon een vorm van begeleiding die bij hem past. Geen druk, geen verplichting om te praten als hij daar niet aan toe is. “De begeleiders kennen me goed, ik heb weinig woorden nodig. Ze zien het meteen als er iets is en laten mij vertellen wanneer ík dat wil”, zegt hij.
Een gereedschapskist voor moeilijke momenten
Tijdens zijn tijd bij RIBW Brabant volgt Léon verschillende herstelcursussen. Vooral de WRAP-cursus blijft hem bij. “Daar leer je eigenlijk een soort gereedschapskist maken voor jezelf”, legt hij uit. “Met dingen die jou helpen als het moeilijk wordt.”
Léons kist zit vooral vol met muziek. “Ik ben al sinds mijn dertiende dj. Muziek helpt me om dingen te verwerken.” Hij maakt zelf ook muziek. Op zijn computer produceerde hij een eigen trance-album. De titel zegt genoeg: Nightmare Sessions. “Dat past wel bij mijn leven”, zegt hij nuchter.
Doorgaan, in kleine stappen
Met de juiste medicatie en de begeleiding van RIBW Brabant lukt het Léon om zich staande te houden. “Ik kan nu beter met mijn klachten en kwetsbaarheden omgaan”, zegt hij. Toch blijft dat een dagelijkse uitdaging. “Het is altijd druk in mijn hoofd. Vierentwintig uur per dag, zelfs in mijn slaap. Daarom doe ik alles wat ik doe in stukjes. De ramen wassen, bijvoorbeeld. Vandaag het ene raam, morgen het andere. Het lukt me simpelweg niet in éen keer.”
Maar stap voor stap kom je er ook. Léon redt zich, op zijn manier. En dat is voor hem genoeg. Die houding past bij hoe hij in het leven staat. “Ik doe alleen nog dingen die ik leuk vind. Daar haal ik mijn energie uit.”
Hij kijkt om zich heen in zijn huis, naar alles wat hij in de loop der jaren heeft verzameld en opgebouwd. Hier voelt hij zich veilig en op zijn plek.